Sprekers voor de Levenden

We stellen u graag onze eerste twee ‘Woordvoerders voor het Levende’ voor: Anne de Andrade en Theun Karelse. Zij zullen de stemmen en belangen van het niet-menselijke leven vertegenwoordigen in de besluitvormingsprocessen van Zoöp Amstelpark en advies geven over de samenwerking met de verschillende deelnemende organisaties en de gemeente. Als openbare dierentuin hebben we besloten een raad van ‘Woordvoerders voor het Levende’ in te stellen, die voorlopig uit twee personen bestaat, maar in de toekomst kan uitbreiden.

Wat is een spreker voor de levenden?

In een Zoöp worden de stemmen en belangen van niet-menselijk leven actief vertegenwoordigd door een zogenaamde ‘Spreker voor het Levende’, en zo betrokken bij de besluitvorming – op alle niveaus. Een Zoöp doorloopt een cyclisch, iteratief leerproces, begeleid door zijn Spreker voor het Levende, om stap voor stap te ontdekken hoe de organisatie een symbiotische relatie kan aangaan met de ecosystemen waaraan zij deelneemt. Dat proces is niet lineair, maar organisch. Het groeit.

Sprekers voor de levenden beschikken over ecologische basiskennis, zijn goed met mensen en weten iets over de werksfeer van de Zoöp, waarin ze de belangen van het niet-menselijke leven vertegenwoordigen. Ze hoeven echter niet alles te kunnen en weten. Speakers for the Living worden benoemd door de Zoonomic Foundation en ondersteund door de Council for the Living.

Ontmoet de Council for the Speakers of Living in Amstelpark: 

Zoöp Amstelpark is de eerste openbare Zoöp die is opgericht door Zone2Source, een proeftuin voor kunst en ecologie in het Amstelpark, in samenwerking met de gemeente Amsterdam. Als openbare Zoöp hebben we besloten een raad van Woordvoerders van het Levende Wezen in te stellen, die rekening houdt met verschillende perspectieven en benaderingen van vertegenwoordiging. Elke Zoöp heeft een Spreker voor het Leven, die vanuit een onafhankelijke positie de stemmen en belangen van al het leven binnen de organisatie vertegenwoordigt en deze meeneemt in de besluitvorming. Als publieke Zoöp hebben we ervoor gekozen om een Raad van Sprekers voor het Leven op te richten. De eerste twee sprekers voor het leven zijn Theun Karelse en Anne de Andrade.

Anne Jesuina Tobias de Andrade

Anne is een dekoloniale, anti-disciplinaire kunstenaar van Noord-Nederlandse en Afro-Braziliaanse afkomst, woonachtig in Utrecht. Anne is ook een van de eerste twee Speakers for the Living in ’s werelds eerste openbare Zoöp: het Amstelpark in Amsterdam. Hun werk beweegt zich tussen postactivisme, rechtvaardigheid met meerdere soorten en somatisch abolitionisme, en onderzoekt de relatie tussen wereldbeeld, emotie, belichaming, relatie en ecologie. Door schrijven, muziek, stem, bewegend beeld en performance proberen ze de onzichtbare sociaal-somatische dimensies van de witte ‘suprematie’-cultuur bloot te leggen om individuele en systemische wonden te genezen en regeneratieve bronnen te vinden voor transformatie en macht.

Anne studeerde in juni 2023 af aan het masterprogramma Ecologies of Transformation aan het Sandberg Instituut in Amsterdam. Hun werk is gepresenteerd in het Eye Filmmuseum, CBK Zuidoost, CC Amstel, OEROL en de Ambassade van de Noordzee.

In oktober 2025 begon Anne als Spreker voor de Leven in een Nederlandse gemeente. In 2025 werd Anne ingewijd in de Afro-Braziliaanse religie Candomblé in Rio de Janeiro, Brazilië. Dit maakt deel uit van het herstel van de band met hun Braziliaanse familie en de toewijding om de dekoloniale visies die hun werk vormgeven volledig te omarmen.

Expertisegebieden: emotie, somatisch abolitionisme (lichamelijke ervaring), transformatie van geïnternaliseerde verhalen, postactivisme, multispecies rechtvaardigheid, dekolonialiteit, kunst.

Theun Karelse 

Toen Theun opgroeide, was hij geïnteresseerd in tekenen als een manier om de wereld te leren kennen, parallel aan de natuurwetenschappen. Vervolgens studeerde hij beeldende kunst aan het Sandberg Instituut in Amsterdam, een verspreide groep transdisciplinaire laboratoria die actief zijn op het snijvlak van kunst, wetenschap, natuur en het dagelijks leven. Zijn interesses en experimentele praktijk verkennen de grenzen tussen kunst, milieu en technologie, met de afgelopen 10.000 jaar als referentiekader.

Hij beoefent en ondersteunt herstel van ecosystemen en landschappen in Europa, India en Afrika. Zijn buitenstudio bestaat uit verschillende tuinen die dienen als testterrein voor stedelijke biodiversiteit, klimaatadaptatie en oude kennissystemen. Hij is actief lid van de Embassy of the Earth, maakt deel uit van het Future of the Delta-team bij de Embassy of the Northsea en is spreker voor de Living bij Creative Coding Utrecht. Hij werkt al geruime tijd samen met Zone2Source aan het Machine Wilderness-programma.